Pleonasme en tautologie

pleonasme tautologie

pleonasme tautologie

Bij zowel een pleonasme als een tautologie zeg je twee keer hetzelfde.

Pleonasme

Bij een pleonasme benoem je een eigenschap van een woord, waar het onlosmakelijk mee verbonden is.

geplande afspraak
islamitische moslim
idealistisch ideaal

Tautologie

Bij een tautologie wordt de betekenis herhaald met een ander woord.

Deze beeldjes zijn identiek hetzelfde.
Wij zijn blij en verheugd met de geboorte van onze dochter.
Wij zijn genoodzaakt maatregelen te moeten nemen.
Er is een lijstje met noodzakelijk vereiste acties opgesteld.

Bewust gebruik

Meestal beschouwen we pleonasme en tautologie als stijlfout, maar niet altijd. Soms gebruiken we ze namelijk bewust als een stijlfiguur om ergens extra nadruk op te leggen.

Deze cirkels zijn echt zuiver rond.
Vroeg in de ochtend door de maagdelijk witte sneeuw lopen, heerlijk!

Er zijn ook tautologieën die standaard uitdrukkingen zijn geworden in het Nederlands. Ze zijn daarom niet fout:

De muren staan schots en scheef.
Ik zal voor eeuwig en altijd van hem houden.
Hoe je het ook wendt of keert

Meer over

Deel dit artikel

Vond je dit interessant?

Abonneer je op de Taalalert. Dan krijg je regelmatig leerzame artikelen in je mailbox. Bovendien ontvang je het gratis e-book Snel Beter Schrijven.

Wij gaan altijd zorgvuldig om met je persoonsgegevens en gebruiken deze alleen om contact met jou op te kunnen nemen. Meer daarover in onze privacyverklaring.

Something went wrong. Please check your entries and try again.

Gerelateerde artikelen

Invalshoek

Invalshoek

Met een goed gekozen invalshoek: verleid je de lezer sluit je aan op de belangstelling van de lezer baken je de inhoud af verbind je inhoud en emotie geef je een onderwerp een boeiende of zelfs onvoorspelbare wending Een wereld van verschil. Kijk eens naar de twee verschillende invalshoeken.  Partner in de zorg Familie en …

Invalshoek Lees verder »

Read More
Hebben we nog contact

Hebben we nog contact?

Je wilt niet dat je lezer afhaakt. Hoe houd je hem bij de les? Dat doe je met ‘hebben-we-nog-contact-zinnen’: het zijn korte, pakkende zinnen meestal direct gericht aan jou als lezer de stijl wijkt af van de zinnen eromheen Vergelijk het met een docent die bezig is met de les.‘Ben je er nog bij Jan?’‘Volgen …

Hebben we nog contact? Lees verder »

Read More
Verhoog de pakkans met PAKHEM

Verhoog de pakkans met PAKHEM

Zo’n beetje elke tekst moet natuurlijk beginnen met een inleiding om de aandacht van de lezer te trekken. Compliment voor de schrijver als hij de lezer snel te pakken heeft. Lukt dit met alleen een mooie eerste zin? Helaas. Was het leven maar zo eenvoudig. Je kunt wel ijzersterk beginnen, maar als je tekst daarna …

Verhoog de pakkans met PAKHEM Lees verder »

Read More

2 reacties op “Pleonasme en tautologie”

  1. Ik vind het uitermate ironisch te zien dat er in de beschrijving van een tautologie (“Bij een tautologie wordt de betekenis nog een keer herhaald met een ander woord”) een pleonasme gebruikt wordt. ‘Herhalen’ is namelijk altijd ‘nog een keer’, dus is het zinloos ‘nog een keer’ erbij te zetten. Correct zou zijn: “Bij een tautologie wordt de betekenis herhaald met een ander woord”.

Laat een reactie achter

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Scroll naar top