dank zij of dankzij

  • Door Willem Verdaasdonk
  • 06 januari 2017
dankzij of dank zij

dank zij

Dank zij het snelle optreden van de politie bleef de man in leven.
Dankzij mijn buurman was de brandweer op tijd.

Is het dank zij of dankzij?

De woorden dank en zij werden oorspronkelijk los geschreven. Soms zie je dat nog wel eens in ouderwetse zinnen.

De kat heeft het overleefd! Dank zij mijn grootmoeder. Dank dank dank, lieve oma! (Je bedankt je grootmoeder.)

Het zijn ook nog steeds woorden die los van elkaar bestaan.

Er is niets aan te doen. Het zij zo.
Ik ben haar veel dank verschuldigd.

Het lijkt dus goed om ze altijd los te schrijven, maar dat is het niet.

Wanneer schrijf je het los?

Moge hij rusten in vrede.

Lang leve de koning.

Ere zij God en dank zij de Heer.

In deze zinnen zijn moge, leve en zij werkwoorden. Het is een ouderwetse manier van formuleren die tegenwoordig niet veel meer voorkomt en heet de aanvoegende wijs. De vorm is het hele werkwoord zonder -n.

Je kunt deze vorm makkelijk herkennen, want je kunt de zinnen omdraaien:

Hij moge rusten in vrede.

De koning leve lang.

God zij eer en de Heer zij dank.

Wanneer schrijf je het vast?

Dankzij heeft hier niets meer mee te maken.
Het is misschien wel ontstaan uit die oude vorm, maar is inmiddels een voorzetsel geworden en betekent door, van of met dank aan. Je kunt de zinnen niet omdraaien.

Dankzij het commerciële talent van Piet hebben we het eerste jaar overleefd.

Dankzij jou haalde ik de trein.

Kortom

De werkwoordcombinatie wordt alleen gebruikt in ouderwetse taal. Die schrijf je los.

Het voorzetsel komt heel vaak voor in modern taalgebruik. Dat schrijf je altijd vast.

Je schrijft het dus 99 van de 100 keer aan elkaar.

Meer over

Deel dit artikel

Vond je dit interessant?

Abonneer je op de Taalalert. Dan krijg je regelmatig leerzame artikelen in je mailbox. Bovendien ontvang je het gratis e-book Snel Beter Schrijven.

Wij gaan altijd zorgvuldig om met je persoonsgegevens en gebruiken deze alleen om contact met jou op te kunnen nemen. Meer daarover in onze privacyverklaring.

Something went wrong. Please check your entries and try again.

Gerelateerde artikelen

‘Mogen’, hoeft lang niet altijd

‘Mogen’, hoeft lang niet altijd

mo·gen (mocht, heeft gemogen) 1 tot iets in staat zijn: er mogen zijn er aantrekkelijk uitzien 2 kunnen: zich mogen verheugen in grote populariteit3 het recht, de toestemming hebben: van mij mag het ik vind het goed; wat mag het zijn? vraag van een verkoper in een winkel4 (van een persoon) wel aardig vinden: ik mag hem wel5 mogelijk zijn: het mag wel waar zijn; het heeft niet zo mogen zijn verzuchting als iets prettigs niet is gebeurd; dat mocht je willen! schamper commentaar op …

‘Mogen’, hoeft lang niet altijd Lees verder »

Read More
Onze geschiedenis is saai en voorspelbaar

Onze geschiedenis is saai en voorspelbaar

Vaak zien we van die standaard webtekstjes: ‘Onze geschiedenis’. Op zich goed om op je website te zetten hoe jouw organisatie uit het ei is gekropen. Geen organisatie is op dezelfde manier ontstaan, dus je kunt je lekker onderscheiden. Maar doe het dan wel goed.  Een paar tips: Noem het niet ‘onze geschiedenis’, maar ‘ons …

Onze geschiedenis is saai en voorspelbaar Lees verder »

Read More
Over social media gesproken

Over ‘social media’ gesproken

Of moet je zeggen ‘sociale media’? Goed nieuws, het mag allebei. Nederlands of Engels dus. Maakt niet uit.  Tweede vraag: ‘is het enkelvoud of meervoud?’ Als je ‘sociale media’ gebruikt is het meervoud.  Sociale media hebben een grote invloed op de communicatie. Bij ‘social media’ kun je het enkelvoud gebruiken, zeker als het lidwoord ontbreekt.Social media …

Over ‘social media’ gesproken Lees verder »

Read More
Scroll naar top